Thừa Thiên Huế nổi tiếng là vùng đất giàu bản sắc văn hóa dân tộc với những giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể phong phú, đa dạng. Hiện nay, bên cạnh hàng trăm di tích lịch sử, văn hóa và nhiều công trình thuộc quần thể di tích Cố đô Huế, không thể không nói đến hệ thống di tích và địa điểm di tích lưu niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh, bởi nơi đây đã in đậm dấu ấn thời thơ ấu và trưởng thành của một bậc vỹ nhân vào cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX.

Theo thống kê của Bảo tàng Hồ Chí Minh Trung ương, hiện nay trong cả nước có hơn 630 di tích và địa điểm di tích lưu niệm Bác Hồ, phân bổ trên địa bàn 27 tỉnh và thành phố; trong tổng số đó, phần lớn là các di tích thuộc thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược và xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, còn các di tích thời niên thiếu, nhất là ở các tỉnh Phía Nam, do thời gian quá xa, lại bị chiến tranh kéo dài, với bao biến động của lịch sử và sự tàn phá khắc nghiệt của thiên nhiên, nên hầu như còn lại không nhiều.

Thừa Thiên Huế cũng không vượt ra ngoài bối cảnh chung đó so với các tỉnh phía Nam Sông Bến Hải, nhưng ở đây lại có điểm đặc biệt không tỉnh nào có được, đó là thời gian hơn 10 năm Bác Hồ sống ở Huế cùng những người thân trong gia đình, tương đương với thời gian Người sống ở quê nhà Nghệ An, chỉ kém 15 năm Người sống ở thủ đô Hà Nội. Mười năm so với cuộc đời 79 mùa xuân của Bác Hồ không phải là dài, nhưng đây lại là thời gian đặc biệt có ý nghĩa đối với nhận thức khởi đầu của một con người, đúng như cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng đã nhận định “Thời gian ở Huế là thời gian Nguyễn Tất Thành lớn lên và bắt đầu đi học, những năm tháng đó là thời gian cực kỳ quan trọng đối với sự hình thành con người Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh”.

Qua thống kê và khảo sát bước đầu, ở Thừa Thiên Huế hiện còn khoảng 20 di tích và địa điểm di tích về Bác Hồ hoặc liên quan trực tiếp đến gia đình Người. Đó là, ngôi nhà 112 - Mai Thúc Loan - Huế (nơi ở của gia đình Người trong thời gian từ 1895 - 1901), ngôi nhà ông Nguyễn Sĩ Độ ở Dương Nỗ - Phú Vang (nơi cụ Nguyễn Sinh Sắc đưa Nguyễn Sinh Khiêm, Nguyễn Sinh Cung về dạy học từ 1898 - 1900).

Ngôi nhà số 112 Mai Thúc Loan, Huế - nơi ở của gia đình Người trong thời gian từ 1895 - 1901

Những địa danh gắn bó với Nguyễn Sinh Cung khi theo cha về làng Dương Nỗ như: Bến Đá, Am Bà, Đình Làng Dương Nỗ và những nơi liên quan mật thiết khác, như: di tích địa điểm mai táng bà Hoàng Thị Loan (thân mẫu Bác Hồ) ở chân Núi Tam Tầng, xã Thủy An, thành phố Huế; ngôi nhà Dãy trại gần Cửa Đông Ba, nay là 47 - Mai Thúc Loan - Huế (nơi Nguyễn Tất Thành cùng cha và anh ở từ năm 1906 - 1909); địa điểm Trường tiểu học Pháp - Việt Đông Ba, nay là công viên Phan Đăng Lưu - Huế (nơi Nguyễn Tất Thành đã học tiểu học những năm 1906 - 1908); Trường Quốc Học Huế (nơi Nguyễn Tất Thành đã học từ 1908 - 1909); địa điểm Toà Khâm sứ Trung kỳ, nay là Trường Đại học Sư phạm Huế (nơi Nguyễn Tất Thành tham gia phong trào chống thuế tháng 4 năm 1908). Các địa điểm di tích có liên quan đến Bác Hồ và gia đình như: Trường Thi, Bộ Lễ, Quốc Tử Giám, Chợ Xép, Miếu Âm Hồn, Bến Văn Lâu, ngôi nhà bà Nguyễn Thị Thanh ở trong những năm 1924 - 1930 trên đường Đặng Thái Thân, phường Thuận Thành, thành phố Huế. Ngôi nhà của ông Nguyễn Sinh Khiêm ở Quảng Phú, Quảng Điền, Thừa Thiên Huế. Trong số các di tích trên, có 4 di tích đã được Nhà nước xếp hạng là di tích lịch sử văn hoá cấp quốc gia (nhà 112 - Mai Thúc Loan; nhà lưu niệm Bác Hồ ở Dương Nỗ; Đình làng Dương Nỗ, Trường Quốc học).

Với kết quả thống kê, khảo sát bước đầu, giúp chúng ta thấy rõ hơn quy mô, đặc điểm của các di tích và địa điểm di tích liên quan trực tiếp đến Bác Hồ và gia đình Người ở Thừa Thiên Huế.

Click vào đây để xem nội dung chi tiết.